- Publicaties MdH -
TBS: 'Ter
beschikking gesteld aan Behandeling door Seksueel
delinquent'?

Redactie Misbruik door Hulpverleners (MdH)
6 oktober 2005
ZedenDELINQUENT als ZedenMEESTER aangesteld
Zedendelicten en andere delicten plegende psychiater in
dienst van TBS-kliniek De Kijvelanden
Ter beschikking gestelde patiënten
behandeld en beoordeeld door medepatiënt / mededelinquent?
De
Vlaamse psychiater en gerechtsdeskundige Vincent Martin die op 3 oktober jl.
door de correctionele rechtbank in Dendermonde wegens meervoudig seksueel
misbruik met aan zijn zorg toevertrouwde patiënten, fraude en valsheid in
geschrifte strafrechtelijk werd veroordeeld, heeft eerder voor tbs-kliniek De
Kijvelanden in Rotterdam gewerkt. Een persvoorlichter van het ministerie van
justitie bevestigde vandaag dat Vincent Martin inderdaad gedurende een klein
jaar werkzaam is geweest in de Rotterdamse tbs-kliniek De Kijvelanden.
Psychiater Martin werkte gedurende bijna
een jaar in de tbs-kliniek, van omstreeks begin 2004 tot begin
Op 15
november 2003 publiceerde het
Vlaamse dagblad Het Nieuwsblad
het nieuwsbericht ‘Gerechtelijk onderzoek tegen Vincent Martin’ waarin onder andere werd gesteld: “Het parket van Dendermonde bevestigde
gisteren dat er een gerechtelijk onderzoek loopt tegen psychiater Vincent
Martin uit Sint-Niklaas. De psychiater wordt vervolgd wegens zedenfeiten. (…).
Een aantal meerderjarigen zou tegen Martin klacht hebben neergelegd wegens misbruik.
(…) Voor de tijd van het gerechtelijk onderzoek mag Martin niet meer aangesteld
worden als gerechtspsychiater.”
Op 24 november 2003 publiceerde het Vlaamse
dagblad De Standaard het artikel ‘Gerechtspsychiater verdacht van seksueel misbruik
patiënten’ waarin
onder andere te lezen valt “Bij een huiszoeking werd bezwarend materiaal
aangetroffen. M. zou ook bekentenissen hebben afgelegd. Hij werd niet
aangehouden, maar verblijft in een instelling. M. is ondertussen geschorst als
arts en mag ook niet meer optreden als gerechtelijk deskundige.”
Eind 2003 was het dus al publiekelijk
bekend dat Vincent Martin zedendelicten met diverse aan zijn zorg toevertrouwde
patiënten heeft gepleegd. De arts had al bekentenissen afgelegd en het was hem
in België al niet meer toegestaan als arts of gerechtsdeskundige werkzaam te
zijn. Tevens zou hij rond die tijd in een instelling hebben doorgebracht.
Enkele weken later echter treffen wij dezelfde, van diverse zedenmisdrijven
verdachte psychiater als behandelaar in een Nederlandse tbs-kliniek aan. De Vlaamse psychiatrische patiënt die over sommige hem ter laste gelegde
zedendelicten al een bekentenis had afgelegd tegenover de Vlaamse justitie
trekt zich niets aan van het feit dat hij in Vlaanderen geacht wordt niet meer
als psychiater en gerechtsdeskundige werkzaam te kunnen zijn en solliciteert
bij De Kijvelanden. Kort nadat het Vlaamse ministerie van Justitie zich had
ontdaan van haar medewerker, nam het Nederlandse ministerie van Justitie
dezelfde psychiater in dienst. Min of meer van de ene op de andere dag verliet
de psychiater een instelling in Vlaanderen waar hij als psychiatrische patiënt
werd behandeld en lukte het hem onmiddellijk een baan als behandelaar in een
van onze meest beveiligde tbs-instellingen te verkrijgen. Het werkverleden
van de psychiater heeft blijkbaar niemand gescreend. Daarbij zijn zowel onze
tbs-klinieken als ook het ministerie van Justitie juist meesters in het
screenen. Waarom is dat niet gebeurd? Hoe is het mogelijk dat een psychiater
die al diverse zedendelicten had bekend op een moment dat diverse sterk
belastende en stuitende feiten al publiekelijk bekend waren in een Nederlandse
tbs-kliniek werd aangenomen?
Het was al bekend
dat het niveau van hulpverleners werkzaam in tbs-klinieken deels in grote mate
ver onder de maat is. Ook was het al bekend dat alcohol en drugs makkelijk in
de meest beveiligde tbs-klinieken weten te vinden. Soms worden alcohol en drugs
zelfs door personeel in de klinieken gesmokkeld. Het meest recente voorbeeld
hiervan is de in september gebleken misstand in de Van Mesdagkliniek. Een
activiteitenbegeleider smokkelde drank in de kliniek. Tot dusver heeft het
ministerie de omvang van de misstanden op een afdeling voor onder andere
ex-verslaafden nog steeds niet prijsgegeven. Wel bereikte ons, afkomstig van
één bron, en tot nu toe dus nog steeds niet door justitie bevestigd, de
informatie dat de toestanden op de betreffende afdeling al wekenlang aan de
gang waren en dat één patiënt zelfs al tijdelijk in hongerstaking zou zijn
gegaan omwille van de gebrekkige zorg. De Inspectie voor de Gezondheidszorg
werd op 20 september jl. in verband met deze misstanden geïnformeerd. Echter,
tot op de dag van vandaag mochten wij nog steeds geen reactie ontvangen, reden
waarom wij ervan moeten uitgaan dat men gedurende 15 dagen nog niets heeft
ondernomen. Het feit dat personeel drank verstrekt aan ex-verslaafden in een tbs-kliniek
evenals de hongerstaking waren voor onze inspectie blijkbaar geen enkele reden
tot zorg, zo concluderen wij uit het feit dat er geen enkele actie lijkt te
zijn ondernemen.
Dat ter
beschikking gestelde patiënten zelfs worden opgezadeld met een zedendelinquente
behandelaar, is nieuw voor ons. Op 3 oktober jl. werd de Vlaamse psychiater
Vincent Martin veroordeeld tot 5 jaar voorwaardelijke gevangenisstraf. Hij werd
veroordeeld tot 4 jaar voorwaardelijke celstraf wegens verkrachting van vier en
aanranding van twee aan zijn zorg toevertrouwde patiënten. Daarnaast werd hij
nog tot een verder jaar cel, eveneens voorwaardelijk, veroordeeld omdat hij
valsheid in geschrifte evenals fraude had gepleegd. De straf werd opgelegd
onder de voorwaarde dat de psychiater zich onder psychiatrische behandeling zou
stellen. Het moge duidelijk zijn gezien de aard, het grote aantal van
gepleegde delicten en het feit dat hij diverse soorten van delicten naast
elkaar pleegde, dat de psychiater zelf aan ernstige problematiek lijdt. Menige
patiënt in de Kijvelanden heeft minder ernstige delicten gepleegd dan de
psychiater die hen behandelde en/of beoordeelde. De gemiddelde tbs-patiënt
wordt namelijk niet veroordeeld voor vier verkrachtingen, twee aanrandingen en
verdere strafbare delicten.
Een psychiater
die zichzelf verdedigde met onder ander de rationaliserende opmerking dat ‘een
patiënte altijd kort gerokt was gekleed’ en die zijn meervoudig gepleegd
seksueel misbruik durfde te verontschuldigen door te roepen dat hij ‘emotionele
problemen en huwelijksproblemen had’, diende ter beschikking gestelde patiënten
te leren niet te rationaliseren en de verantwoording voor hun daden vooral niet
buiten zichzelf te plaatsen? Heeft Vincent Martin in De Kijvelanden ook
zedendelinquenten, en dus medepatiënten, behandeld? Het ministerie wilde helaas
geen antwoord geven op onze vraag naar de aard van de functie van de psychiater
in de tbs-kliniek. Men verstrekt geen gegevens over voormalige medewerkers van
het ministerie van Justitie. Het is echter duidelijk dat de Vlaamse
‘toppsychiater’ keen baantje als keukenhulp of tuinman had in de kliniek.
Immers, hij was gespecialiseerd op het terrein van de zedendelinquentie.
Letterlijk en figuurlijk. Ook mochten wij geen antwoord van justitie ontvangen
op de vraag of men zich in De Kijvelanden nu wel de vraag heeft gesteld hoe
dergelijke, buitenproportionele, bizarre en bijzonder zorgwekkende toestanden
in de toekomst te voorkomen. Het is, met name wegens de specialisatie en
expertise van de psychiater, zeer goed mogelijk en zelfs zeer waarschijnlijk
dat hij zedendelinquenten in De Kijvelanden behandelde. Een zedendelinquent
aangesteld als zedenmeester.
Martin fungeerde
in Vlaanderen eerder als gerechtspsychiater en beoordeelde slachtoffers van seksueel
misbruik. Tevens behandelde hij zowel slachtoffers als ook daders van
zedendelicten. De slachtoffers die hij misbruikte, hadden veelal eerdere
ervaringen met seksueel misbruik opgedaan. Eén van hen beoordeelde hij eerst
als gerechtspsychiater in het kader van een gepleegd delict waarna hij haar in
zijn eigen praktijk in therapie nam en vervolgens zelf ook nog eens seksueel
misbruikte.
Het is een feit
dat de kliniek en het ministerie op de simpelste wijze het werkverleden van
psychiater Vincent Martin hadden kunnen achterhalen. Ongeveer twee maanden
voordat de tbs-kliniek de psychiater in dienst nam, waren de eerder genoemde
nieuwsberichten al in de Vlaamse media verschenen. Door de naam ‘Vincent
Martin’ simpelweg via google op te
gaan zoeken, had men al voordat men hem in dienst nam kunnen weten dat hij
ervan werd beschuldigd diverse zedenfeiten te hebben gepleegd, die hij deels
ook al had bekend. Men had kunnen weten dat door Vlaamse autoriteiten al
belastend materiaal was aangetroffen. Tevens had men kunnen weten dat hij in
Vlaanderen niet meer als arts en gerechtsdeskundige werkzaam mocht zijn.
De zogenaamd professionele oordelen die
Martin gedurende het verrichten van werkzaamheden in en voor De Kijvelanden
over patiënten heeft geveld, zouden gezien de nu in alle duidelijkheid gebleken
omstandigheden nietig verklaard moeten worden. Patiënten die door hem in de
kliniek werden behandeld of beoordeeld, zouden een klacht tegen de staat kunnen
indienen. Zij mochten er immers op vertrouwen in goede, professionele handen te
zijn en de best mogelijke zorg te ontvangen. In plaats daarvan moeten zij nu
leren door iemand behandeld en/of beoordeeld te zijn die zelf dringend behoefte
aan behandeling heeft. Psychiatrische patiënten met een crimineel verleden vielen
onder de zorg van een psychiater die bovenal medepatiënt en mededelinquent was.
Eerder dit jaar
moesten wij uit betrouwbare bron, al gaat het slechts om één enkele bron van
informatie, vernemen dat het zelfs gebeurde dat een bouwvakker als sociotherapeut
door een tbs-kliniek werd aangenomen. De betreffende persvoorlichter van de
betreffende tbs-kliniek reageerde toen op onze vraag of de verkregen informatie
juist was door hysterisch te gaan lachen. Wij hebben deze reactie als
bevestiging van het gestelde geïnterpreteerd. Deze klacht hebben wij gedurende
enkele maanden niet publiek gemaakt. Omwille van de nu blijkende, bijzonder
ernstige misstand op het gebied van het personeelsbeleid in een tbs-kliniek,
omwille van het recentelijk gebleken ernstige gebrek aan zorg voor ter
beschikking gestelde patiënten in diverse klinieken en ook omwille van het
gebrek aan veiligheid voor patiënten
binnen tbs-klinieken noemen wij nu dan ook het voorbeeld van de bouwvakker die
als sociotherapeut in een tbs-kliniek aan de slag kon gaan. Een bouwvakker als
sociotherapeut, een zedendelinquent die waarschijnlijk werkzaam was als
‘zedenmeester’ voor patiënten die bijzondere en bijzonder professionele hulp
behoeven,… kan het nog wel erger? De vraag hoe het met de deskundigheid van het in
tbs-klinieken werkzame personeel gesteld is en hoe zorgvuldig men te werk gaat
bij het kiezen van personeel, hoeft wel niet meer gesteld te worden. Het wordt
nu zo langzamerhand wel heel erg duidelijk hoe onbelangrijk men de zorg en
veiligheid voor ter beschikking gestelde patiënten acht. De zorg die binnen
tbs-instellingen aan patiënten wordt geboden, heeft ooit ook een weerslag op
onze maatschappij.
In het programma
Profiel (KRO) van 14 september jl. stelden de drie deskundigen prof. de Ruiter,
prof. Van Marle en dr. Philipse dat het effect van een groot aantal
behandelingen die in tbs-klinieken worden toegepast niet bekend is. Nu moeten
ter beschikking gestelde patiënten ook nog kennis ervan gaan nemen dat het
mogelijk is dat hun behandelaar een groot aantal delicten heeft gepleegd. Hoe
moeten ter beschikking gestelde patiënten de aan hun geboden behandeling nog
wel serieus kunnen nemen? Wij
hebben vragen. Heeft iemand het antwoord? Wellicht voelt een van de beide
ministers zich geroepen hierover na te gaan denken en antwoorden te gaan
formuleren waarmee wij verder kunnen. De erkenning van het bestaan van diverse,
bijzonder ernstige misstanden binnen ons tbs-systeem, zou een mooi begin zijn.
Is dat teveel gevraagd? Minister Donner? Minister Hoogervorst?
Nota bene: Recentelijk hebben wij het gedicht ‘Vragen…’ van de ter beschikking
gestelde patiënt M. Bouznifin op de voorpagina van onze site gepubliceerd.
Tussen de bedrijven van alle mogelijke ernstige misstanden binnen de tbs-sector
door ook een positief bericht. Ter beschikking gestelde patiënten die gedichten
schrijven… een feit dat menigeen niet kent en tevens een feit dat met zekerheid
ook de aandacht verdient. Een bijzonder mooi gedicht.
Voor meer informatie over de zaak
Vincent Martin verwijzen wij u naar ons DOSSIER GOG BELGIE.
Geraadpleegde literatuur:
Neem ook kennis van
de andere drie artikelen die wij eerder dit jaar over het tbs-systeem hebben gepubliceerd.
Bezoek ook onze RUBRIEK TBS of ga naar onze NIEUWSPAGINA TBS
© www.misbruikdoorhulpverleners.nl